Deprem Güçlendirme Mevzuatında Neler Değişti?

Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018), mevcut binaların değerlendirilmesi ve güçlendirilmesi konusunda önceki yönetmeliklere göre çok daha ayrıntılı ve performans esaslı bir yaklaşım getirdi. Artık bir binanın "güçlendirilmesi gerekiyor mu" sorusunun cevabı, sadece görsel hasar tespitiyle değil; karot, donatı taraması ve bilgisayar destekli analizlerle ortaya konan performans düzeyi ile veriliyor.

Yönetmelik, binaları kullanım amacına göre farklı performans hedeflerine tabi tutuyor: okul ve hastane gibi deprem sonrası kullanımı kritik yapılarda "kesintisiz kullanım", konut ve ofis binalarında ise genellikle "can güvenliği" performans düzeyi hedefleniyor. Bu hedefe ulaşmak için uygulanacak güçlendirme yöntemi (mantolama, karbon fiber, çelik çapraz vb.) her binanın kendine özgü statik analiz sonuçlarına göre belirleniyor; yani standart bir "herkese uyan" çözüm yok.

Bina sahipleri açısından pratik sonuç şu: güçlendirme kararı almadan önce mutlaka yetkili bir mühendislik firmasından deprem risk analizi almak, bu analiz sonucuna göre hazırlanan statik projeyi ilgili belediyeye onaylatmak gerekiyor. Ruhsatsız veya projesiz yapılan güçlendirme uygulamaları hem hukuki hem de teknik açıdan risk taşıyor.